Sinh viên tự tin với AI, nhà tuyển dụng vẫn thấy thiếu kỹ năng thực chiến
(Dân trí) - Hơn 52% sinh viên Việt Nam được khảo sát tự đánh giá có mức độ sẵn sàng cao để làm việc với AI, nhưng chỉ 15% nhà tuyển dụng đánh giá nhân sự mới tốt nghiệp đạt mức “xuất sắc” về AI thực chiến.
Chênh lệch về đánh giá "thành thạo AI"
Một khoảng cách đáng chú ý đang xuất hiện giữa cách người học nhìn nhận năng lực AI của bản thân và cách doanh nghiệp đánh giá khả năng làm việc thực tế của nhân sự trẻ được chỉ ra trong nghiên cứu mới được công bố.
Cụ thể, theo nghiên cứu do Pearson và Amazon Web Services (AWS) thực hiện, hơn 52% sinh viên Việt Nam tham gia khảo sát tự chấm mức độ sẵn sàng làm việc trong môi trường tích hợp AI từ 8 đến 10 điểm trên thang 10. Đây là mức tự tin cao nhất trong 6 thị trường được khảo sát.
Báo cáo được công bố ngày 6/10 (Ảnh: Đ.T.).
Tuy nhiên, tính trung bình trên 8 nhóm năng lực, chỉ 15% nhà tuyển dụng tại Việt Nam tham gia nghiên cứu đánh giá nhân sự mới tốt nghiệp đạt mức “xuất sắc” trong môi trường làm việc có AI.
Sự chênh lệch này cho thấy một thực tế: sinh viên có thể ngày càng quen với AI, nhưng những gì doanh nghiệp cần không chỉ dừng ở khả năng sử dụng công cụ.
Ông Eklavya Bhave, Giám đốc mảng Giáo dục Đại học khu vực châu Á - Thái Bình Dương của Pearson cho rằng, Việt Nam đang chuyển động nhanh trong làn sóng AI, sinh viên có mức độ tự tin cao và các trường đại học cũng đầu tư mạnh.
Tuy nhiên, theo ông, tốc độ đó chưa đủ để thu hẹp khoảng cách kỹ năng. Điều doanh nghiệp tìm kiếm là những nhân sự có khả năng ứng dụng AI vào công việc thực tế, đồng thời biết kiểm chứng kết quả do công nghệ tạo ra một cách cẩn trọng.
Người học tự tin, doanh nghiệp lại đòi hỏi nhiều hơn
Nghiên cứu được thực hiện tại 6 thị trường gồm Việt Nam, Brazil, Malaysia, Ả Rập Xê Út, Anh và Mỹ. Tại Việt Nam, mẫu khảo sát gồm 301 sinh viên, 50 lãnh đạo và giảng viên đại học cùng 51 đại diện doanh nghiệp, nhà tuyển dụng.
Một con số khác cho thấy tốc độ AI đi vào giảng đường khá nhanh. Có tới 96% lãnh đạo các trường đại học, cao đẳng tham gia khảo sát cho biết đơn vị của họ đang đầu tư vào AI.
84% khẳng định thường xuyên kết nối với doanh nghiệp để nắm bắt nhu cầu thị trường.
Các chuyên gia khuyến nghị các trường đại học cần rút ngắn chu kỳ cập nhật chương trình học bằng mô hình đào tạo linh hoạt, chuyển trọng tâm bồi dưỡng giảng viên sang phương pháp sư phạm ứng dụng AI (Ảnh: Đ.T.).
Dù vậy, giữa mức độ tự tin của sinh viên và đánh giá của doanh nghiệp vẫn tồn tại khoảng cách lớn. Nguyên nhân một phần nằm ở cách hiểu về khái niệm “có năng lực AI”.
Với người học, khả năng sử dụng chatbot, tạo nội dung, tìm kiếm thông tin, viết mã hay phân tích dữ liệu bằng AI có thể tạo cảm giác đã sẵn sàng cho môi trường làm việc mới.
Nhưng nhà tuyển dụng đánh giá rộng hơn nhiều.
Trong khi các trường có xu hướng giúp sinh viên làm quen với những công cụ AI sẵn có, doanh nghiệp lại kỳ vọng nhân sự kết hợp công nghệ với tư duy phản biện, phân tích dữ liệu, sáng tạo, giao tiếp và hợp tác để xử lý những bài toán thực tế.
Đây không phải vấn đề riêng của Việt Nam. 53% nhà tuyển dụng quốc tế trong khảo sát cho biết họ gặp khó khăn trong việc tìm kiếm nhân sự mới tốt nghiệp có năng lực AI đáp ứng yêu cầu công việc.
Báo cáo cho rằng thách thức hiện nay không còn nằm chủ yếu ở việc người trẻ có được tiếp cận AI hay không. Công cụ đã trở nên phổ biến hơn rất nhiều.
Điểm khác biệt nằm ở khả năng người sử dụng biết đặt câu hỏi, đánh giá đầu ra, phát hiện sai sót và kết hợp kết quả từ AI với kiến thức chuyên môn để đưa ra quyết định.